Eosinofile granulocyten

Wat zijn eosinofile granulocyten?

Eosinofile granulocyten, ook wel eosinofielen genoemd, zijn een specifiek type witte bloedcel. Ze worden aangemaakt in het beenmerg en circuleren vervolgens door het bloed naar de weefsels in het lichaam. Witte bloedcellen zijn samen verantwoordelijk voor ons immuunsysteem, maar elke soort heeft zijn eigen specialisatie.

De eosinofiel onderscheidt zich doordat hij met name actief is bij allergische reacties en infecties met parasieten. Zodra het lichaam contact maakt met een allergeen of parasiet, reageren eosinofielen als een van de eerste verdedigingslinies. Ze geven eiwitten en ontstekingsstoffen af die de indringer moeten uitschakelen of onschadelijk maken.

Naast hun rol bij allergie en parasietenafweer spelen eosinofielen ook een rol bij bepaalde ontstekingsprocessen in het lichaam. Dit maakt hen een waardevolle marker bij het opsporen van diverse aandoeningen.

Waarvoor wordt het gemeten?

Het bepalen van het aantal eosinofielen gebeurt als onderdeel van een differentieel bloedbeeld. Bij zo'n onderzoek brengt een laboratorium de verhouding in kaart van alle verschillende soorten witte bloedcellen in een bloedmonster. Naast eosinofielen worden daarbij ook neutrofielen, lymfocyten, monocyten en basofielen gemeten.

Een arts vraagt dit onderzoek aan wanneer er een vermoeden bestaat van een allergische aandoening, een parasitaire infectie of een auto-immuunziekte. Ook bij onduidelijke klachten kan het differentieel bloedbeeld helpen om een richting te bepalen. Het geeft inzicht in de algemene toestand van het immuunsysteem en kan signaleren of bepaalde processen verstoord zijn.

Doordat eosinofielen reageren op zo uiteenlopende aandoeningen, vormen zij een nuttig onderdeel van een bredere gezondheidsbeoordeling. Ze worden zelden als enige marker bekeken, maar altijd in combinatie met andere bloedwaarden en klinische bevindingen.

Wat betekenen afwijkende waarden?

Een verhoogde waarde

Wanneer het aantal eosinofielen hoger is dan normaal, spreekt men van eosinofilie. Dit kan duiden op een allergische reactie, zoals hooikoorts of andere vormen van inhalatieallergieën. Ook bij voedselallergie of astma kunnen verhoogde waarden voorkomen.

Een andere veelvoorkomende oorzaak van eosinofilie is een infectie met parasieten, zoals spoelwormen of andere darmwormen. Het immuunsysteem zet dan extra eosinofielen in om deze organismen te bestrijden. Dit is een van de redenen waarom artsen bij terugkerende buikklachten na reizen naar tropische gebieden ook aan parasitaire infecties denken.

In zeldzamere gevallen kan een sterk verhoogd aantal eosinofielen wijzen op vasculitis, een ontsteking van de bloedvatwanden. Een bekend voorbeeld hiervan is eosinofiele granulomatose met polyangiïtis, ook wel EGPA of het syndroom van Churg-Strauss genoemd. Hierbij treedt ontsteking op in kleine en middelgrote bloedvaten en gaan de verhoogde eosinofielen gepaard met andere ernstige klachten.

Een verlaagde waarde

Een lagere dan normale hoeveelheid eosinofielen, ook wel eosinopenie genoemd, trekt minder snel de aandacht maar kan ook betekenisvol zijn. Het kan optreden bij acute infecties zoals griep, tuberculose of hiv. Bij een ernstige infectie zoals sepsis, waarbij het lichaam overweldigd wordt door een infectie, kunnen eosinofielen tijdelijk sterk dalen.

Ook bepaalde auto-immuunziekten en een vergrote milt worden in verband gebracht met verlaagde eosinofielenwaarden. Een arts zal deze bevinding nooit op zichzelf beoordelen. Ze vormt één stukje van een groter puzzelplaatje, samen met andere labwaarden, de medische voorgeschiedenis en de klachten van de patiënt.

Wanneer is meten zinvol?

Het meten van eosinofielen is zinvol als u herhaaldelijk last heeft van allergische klachten zoals netelroos, jeuk, oogirritatie of benauwdheid, en de oorzaak nog niet duidelijk is. Ook als u terugkerende maag- of darmklachten heeft na verblijf in een gebied waar parasitaire infecties vaker voorkomen, kan dit onderzoek relevante informatie opleveren.

Daarnaast kan meting nuttig zijn bij bestaande auto-immuunziekten om de activiteit van de ziekte te volgen. Bij een vermoeden van vasculitis of andere ontstekingsaandoeningen zal een arts dit als onderdeel van een uitgebreider bloedonderzoek aanvragen.

Via een eenvoudige bloedafname als onderdeel van een differentieel bloedbeeld krijgt u snel inzicht in uw eosinofielenwaarde. De uitslag wordt altijd beoordeeld in de context van uw overige waarden en klachten. Heeft u vragen over uw bloeduitslag, bespreek deze dan altijd met een arts of medisch professional die de volledige context kent.